Travma Sonrası Stres Bozukluğu

Patlamadan beri her şey değişmişti. Artık o eski Özgür değildi.  Tanık olduğu korkunç sahneler sık sık, istemeden gözlerinin önüne geliyor, sanki o anları tekrar tekrar yaşıyordu.  Tüm vücudu titriyor, kalbi deli gibi atıyor, ağzı kuruyor ve saklanacak bir yer aramak ya da bulunduğu yerden hızla uzaklaşmak istiyordu. Her an tekrar büyük bir olay olacağı korkusuyla yaşıyordu. Kalabalık yerlere giremiyor, gittiği her yerde etrafı kolaçan ediyordu. Etrafta şüpheli görünen kimse var mı diye tek tek herkesi, duruşlarını, giyinişlerini, hareketlerini inceliyordu. Mutsuzdu, hayattan keyif alamıyordu. Uzun zamandır hislerinin donuklaştığını fark ediyordu. Kızarkadaşını sevip sevmediğinden bile artık pek emin olamıyordu. Kolayca parlıyor, olur olmaz şeylere sinirleniyordu. Bu yüzden arkadaşları ve ailesiyle ilişkileri bozulmaya başlamıştı. Kimseyle görüşmek istemiyordu. Giderek daha fazla içe kapanmıştı. En ufak ani bir ses duyduğunda irkiliyordu. Bir keresinde sokakta yürürken gürültüyle düşen bir cisim, bomba patladığını düşünerek kendisini yere atıp siper almasına neden olmuştu. Sonra insanların şaşkın bakışlarından utanmıştı. Geceleri daha da zordu. Uykuya dalmakta çok zorlanıyor, sık sık, çoğu zaman kabuslarla kan ter içinde uyanıyordu.

 

Travma sonrası stres bozukluğu

Gerçek bir ölüm ya da ölüm tehdidi, ağır bir yaralanma ya da kendisinin ya da başkasının fizik bütünlüğüne bir tehdit olayını yaşamış, böyle bir olaya tanık olmuş kişilerde gelişen bir tablodur. Kişi bu olay sırasında aşırı korku, çaresizlik ya da dehşete düşme şeklinde duygular yaşamıştır.

Olayla ilgili elde olmadan tekrarlayan sıkıntılı düşünce ya da düşlemler olur. Olay sık sık sıkıntı veren şekilde rüyalarda görülebilir.

Kişi travmatik olay yeniden oluyormuş gibi davranabilir ya da hissedebilir.

Travmatik olayın bir yönünü çağrıştıran ya da andıran iç ya da dış olaylarla karşılaşma üzerine kişi yoğun bir psikolojik sıkıntı yaşar ve fizyolojik tepkiler (çarpıntı, terleme,vb) verebilir.

Kişi travmaya eşlik etmiş olan düşünce, duygu ya da konuşmalardan kaçınma çabası içinde olabilir. Travmayla ilgili anıları uyandıran etkinlikler, yerler ya da kişilerden uzak durmaya çalışabilir.

Travmanın önemli bir bölümünü anımsayamayabilir.

Önemli etkinliklere karşı ilgisi ya da bunlara katılımı belirgin olarak azalabilir.

İnsanlardan uzaklaşma ya da insanlara yabancılaştığı duyguları olabilir. Duygulanımda kısıtlılık (ör. sevme duygusunu yaşayamama) görülebilir.

Bir geleceği kalmadığı duygusunu taşıma (örneğin bir mesleği, evliliği, çocukları ya da olağan bir yaşam süresi olacağı beklentisi içinde olmama) olabilir.

Uykuya dalmakta ve uykuyu sürdürmede zorluk

İrritabilite ve öfke patlamaları

Düşünceleri belli bir konu üzerinde yoğunlaştırmada zorluk çekme

Etrafta olup bitene aşırı dikkat etme

Aşırı irkilme tepkisi verme olabilir.

Tanı koymak için belirtilerin olaydan sonra 1 aydan uzun bir süre geçtiği halde devam ediyor olması gereklidir.

 

Travmatik bir olayla karşılaşan insanların birçoğunda geçici bir süre hiç değilse bazı belirtiler ortaya çıkar. Travma sonrası stres bozukluğu ölçütlerini dolduranların önemli bir bölümü düzelirken, bazılarında durum kronikleşir.

Eğitim, ilaçlar ve çeşitli psikoterapi yöntemleri ile tedavi edilir.